૧લી મે, ૧૯૬૦ – આ એ ઐતિહાસિક દિવસ છે જ્યારે ભારતના નકશા પર એક નવું રાજ્ય ઉભરી આવ્યું, જેનું નામ છે 'ગુજરાત'. આજે ૧લી મે ૨૦૨૬ના રોજ આપણે આપણા રાજ્યનો ૬૬મો સ્થાપના દિવસ (ગુજરાત ગૌરવ દિવસ) ઉજવી રહ્યા છીએ. આ દિવસ પ્રત્યેક ગુજરાતી માટે પોતાની અસ્મિતા અને સંસ્કૃતિને યાદ કરવાનો પવિત્ર અવસર છે.
ઐતિહાસિક પૃષ્ઠભૂમિ: મહાગુજરાત આંદોલન
ભારતની આઝાદી બાદ મુંબઈ એક દ્વિભાષી રાજ્ય હતું, જેમાં ગુજરાતી અને મરાઠી ભાષી લોકો સામેલ હતા. ગુજરાતીઓ માટે અલગ રાજ્યની માંગ સાથે 'મહાગુજરાત આંદોલન' શરૂ થયું.
- નેતૃત્વ: આ લડતના પ્રણેતા ઇન્દુલાલ યાજ્ઞિક (ઇન્દુચાચા) હતા, જેમણે 'મહાગુજરાત જનતા પરિષદ' દ્વારા જનતાને જાગૃત કરી.
- સફળતા: લાંબા સંઘર્ષ બાદ, ૧ મે ૧૯૬૦ના રોજ બૃહદ મુંબઈ રાજ્યમાંથી અલગ થઈને ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્ર એમ બે નવા રાજ્યો અસ્તિત્વમાં આવ્યા.
સ્થાપના સમયના યાદગાર પ્રસંગો
ગુજરાત રાજ્યનું ઉદ્ઘાટન અમદાવાદના સાબરમતી આશ્રમ ખાતે કરવામાં આવ્યું હતું.
- ઉદ્ઘાટક: સુપ્રસિદ્ધ ગાંધીવાદી વિચારક રવિશંકર મહારાજના હસ્તે રાજ્યની સ્થાપના થઈ.
- પ્રથમ નેતૃત્વ: ડો. જીવરાજ મહેતા ગુજરાતના પ્રથમ મુખ્યમંત્રી અને મહેંદી નવાઝ જંગ પ્રથમ રાજ્યપાલ બન્યા.
- રાજધાની: શરૂઆતમાં અમદાવાદ રાજધાની હતી, જે બાદમાં ૧૯૭૦માં ગાંધીનગર ખસેડવામાં આવી.
૨૦૨૬ની રાજ્ય કક્ષાની ઉજવણી: સુરત
આ વર્ષે ગુજરાત સરકાર દ્વારા રાજ્ય કક્ષાની ભવ્ય ઉજવણી સુરત ખાતે કરવામાં આવી રહી છે.
- મુખ્ય આકર્ષણો: સુરતના આંગણે પોલીસ પરેડ, અશ્વ શો, અને સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો દ્વારા ગુજરાતની શક્તિ અને સંસ્કૃતિનું પ્રદર્શન કરવામાં આવશે.
- વિકાસ કામો: આજના દિવસે મુખ્યમંત્રી દ્વારા અનેક નવા પ્રોજેક્ટ્સનું લોકાર્પણ કરી જનતાને ભેટ આપવામાં આવશે.
વિકાસની હરણફાળ: ભારતનું ગ્રોથ એન્જિન
છેલ્લા ૬ દાયકામાં ગુજરાતે દરેક ક્ષેત્રે વિશ્વભરમાં ડંકો વગાડ્યો છે:
- આર્થિક હબ: સુરતનો હીરા ઉદ્યોગ અને કાપડ ઉદ્યોગ આજે વૈશ્વિક સ્તરે જાણીતો છે.
- શ્વેત ક્રાંતિ: આણંદની 'અમૂલ' ડેરીએ સહકારી ક્ષેત્રે ક્રાંતિ સર્જી છે.
- પ્રવાસન: સ્ટેચ્યુ ઓફ યુનિટી, ગીરના સિંહ અને કચ્છનું સફેદ રણ પ્રવાસીઓ માટે આકર્ષણનું કેન્દ્ર છે.
ગુજરાત તેના ખોરાક, તહેવારો અને મહેમાનગતિ માટે જાણીતું છે. સ્થાપના દિવસ એ સંકલ્પ લેવાનો દિવસ છે કે આપણે આપણા રાજ્યને વધુ સમૃદ્ધ અને સુરક્ષિત બનાવીએ.
જય જય ગરવી ગુજરાત!